بانک احادیث

امام على عليه السلام:
اَلخَيرُ اَسهَلُ مِن فِعلِ الشَّرِّ؛

كار خوب آسان‏تر از كار بد است.

تصنیف غررالحکم و دررالکلم ص 106 ، ح 1918

امام على عليه السلام:
مَن لَبِسَ الخَيرَ تَعَرّى مِنَ الشَّرِّ؛

هر كس جامه «خوبى» به تن كند از «بدى» برهنه مى ‏گردد.

تصنیف غررالحکم و دررالکلم ص 104 ، ح 1866

امام على عليه السلام:
مَا خَيْرٌ بِخَيْرٍ بَعْدَهُ النَّارُ وَ مَا شَرٌّ بِشَرٍّ بَعْدَهُ الْجَنَّةُ وَ كُلُّ نَعِيمٍ دُونَ الْجَنَّةِ فَهُوَ مَحْقُور  وَ كُلُّ بَلَاءٍ دُونَ النَّارِ عَافِيَة

خيرى كه به دنبال آن آتش باشد، خير نيست و شرى كه به دنبال آن بهشت باشد، شر نيست. هر نعمتى جز بهشت ناچيز است و هر بلايى جز آتش، سلامتى.

نهج البلاغه(صبحی صالح) ص 544 ، حكمت 387

امام على عليه السلام:
جَليسُ الخَيرِ نِعمَةٌ، جَليسُ الشَّرِّ نِقمَةٌ؛

همنشين خوب نعمت و همنشين بد، بلا و مصيبت است.

عیون الحکم و المواعظ(لیثی) ص 221 ، ح 4306 و 4307
 

پيامبر صلى الله عليه و آله:
اِنَّ اَسرَعَ الخَيرِ ثَوابا البِرُّ وَ اِنَّ اَسرَعَ الشَّرِّ عِقابا البَغىُ؛

پاداش نيكوكارى زودتر از هر كار خوب ديگرى مى ‏رسد و كيفر ستم و تجاوز زودتر از هر كار بد ديگرى گريبان مى ‏گيرد.

خصال ص 110، ح 81

پيامبر صلى الله عليه و آله:
نيَّةُ المُؤمِنِ خَيرٌ مِن عَمَلِهِ وَ نيَّةُ الكافِرِ شَرُّ مِن عَمَلِهِ وَ كُلُّ عامِلٍ يَعمَلُ عَلى نيَّتِهِ؛

نيت مؤمن بهتر از عمل او، و نيت كافر بدتر از عمل اوست و هر كس مطابق نيت خود عمل مى ‏كند.

كافى(ط-الاسلامیه) ج 2، ص 84 ، ح 2
 

پيامبر صلى الله عليه و آله:

دَعْ مَا يُرِيبُكَ [إِلَى مَا لَا يُرِيبُكَ‏]، فَإِنَّ الْحَقَّ طُمَأْنِينَةٌ وَ الْكَذِبَ رِيبَة
آنچه تو را به شك و ترديد مى‏ اندازد رها كن و به سراغ آنچه تو را به شك و ترديد نمى ‏اندازد برو؛ زيرا حق مايه آرامش و دروغ مايه تشويش و دودلى است.

 نزهة الناظر و تنبيه الخاطر ص 28 ، ح 83

پيامبر صلى الله عليه و آله:
ما اَسَرَّ عَبدٌ سَريرَةً اِلاّ اَلبَسَهُ اللّه‏ُ رِداءَها اِن خَيرا فَخَيرٌ وَ اِن شَرّا فَشَرٌّ؛
هيچ كس نيتى را در دل پنهان نمى‏كند، مگر اينكه خداوند آن نيت را (در رفتار و كردار او) همانند لباس ظاهر مى‏كند، با نيت خوب ظاهر خوب و با نيت بد ظاهر بد خواهد داشت.

نهج الفصاحه ص 695 ، ح 2616

 پيامبر صلى الله عليه و آله:
اَلا اِنَّ خَيرَ عِبادِ اللّه‏ِ التَّقىُّ النَّقىُّ الخَفىُّ وَ اِنَّ شَرَّ عِبادِ اللّه‏ِ المُشارُ اِلَيهِ بِالاَصابِعِ؛

آگاه باشيد، بدرستى كه بهترين بندگان خدا كسى است كه با تقوا، پاك و گمنام باشد و بدترين بندگان خدا كسى است كه انگشت نما باشد.

دعوات(راوندی) ص 46 ، ح 114 - بحارالأنوار(ط-بیروت) ج 67 ، ص 111، ح 12
 

پيامبر صلى الله عليه و آله:
خَيرُ ما اُعطىَ الرَّجُلُ المُؤمِنُ خُلقٌ حَسَنٌ وَ شَرُّ ما اُعطِىَ الرَّجُلُ قَلبُ سوءٍ فى صورَةٍ حَسَنَةٍ؛
بهترين چيزى كه به مؤمن داده شده خوش اخلاقى و بدترين چيزى كه به انسان داده شده دلى بد در چهره‏اى زيباست.

نهج الفصاحه ص 474 ، ح 1529

پيامبر صلى الله عليه و آله:
خَيرُ القُلوبِ اَوعاها لِلخَيرِ وَ شَرُّ القُلوبِ اَوعاها لِلشَّرِّ، فَاَعلَى القَلبِ الَّذى يَعِى الخَيرَ مَملُوٌّ مِنَ الخَيرِ اِن نَطَقَ نَطَقَ مَأجورا و اِن اَنصَتَ اَنصَتَ مَأجورا؛

بهترين قلب‏ها، قلبى است كه ظرفيت بيشترى براى خوبى دارد و بدترين قلب‏ها، قلبى است كه ظرفيت بيشترى براى بدى دارد، پس عالى ‏ترين قلب، قلبى است كه خوبى را در خود دارد و لبريز از خوبى است. اگر سخن بگويد، سخنش در خور پاداش است و اگر سكوت كند، سكوتش درخور پاداش است.

جعفريات(اشعثیات) ص 168

پيامبر صلى الله عليه و آله:
فَإِنَّ أَحَدَكُمْ إِذَا مَاتَ فَقَدْ قَامَتْ قِيَامَتُهُ يَرَى مَا لَهُ مِنْ خَيْرٍ أَوْ شَر

هرگاه يكى از شما بميرد، قيامتش برپا مى ‏شود و خوبى‏ ها و بدى ‏هاى خود را مى‏ بيند.

ارشاد القلوب(دیلمی) ج 1 ، ص 18

 پيامبر صلى الله عليه و آله:
 مَنْ قَالَ إِنِّي خَيْرُ النَّاسِ فَهُوَ مِنْ شَرِّ النَّاسِ وَ مَنْ قَالَ إِنِّي فِي الْجَنَّةِ فَهُوَ فِي النَّار
هر كس بگويد: من از همه مردم بهترم، او بدترين مردم است و هر كس بگويد: من بهشتى هستم، او جهنمى است.

نوادر(راوندى) ص 11

پيامبر صلى الله عليه و آله:
 إِنَّ أَحْسَنَ الْحَدِيثِ‏ كِتَابُ اللَّهِ، وَ خَيْرَ الْهَدْيِ هَدْيُ مُحَمَّدٍ، وَ شَرَّ الْأُمُورِ مُحْدَثَاتُهَا
مهترين سخن، كتاب خدا و بهترين روش، روش پيامبر صلى ا‏لله‏ عليه ‏و ‏آله و بدترين امور بدعت‏هاست (پديده ‏هاى مخالف دين).

امالی(طوسی) ص 337 - بحارالأنوار(ط-بیروت) ج 74، ص 122، ح 23

پيامبر صلى الله عليه و آله:
اَلا اِنَّ شَرَّ الشَّرِّ شِرارُ العُلَماءِ وَ اِنَّ خَيرَ الخَيرِ خيارُ العُلَماءِ؛

بدانيد كه بدترين بدها، علماى بدند و بهترين خوبان علماى خوبند.

منية المريد ص 137

 پيامبر صلى الله عليه و آله:
اَلخَيرُ عادَةٌ وَ الشَّرُّ لَجاجَةٌ؛

خوبى عادت است و بدى لجاجت.

اساس البلاغه ص 438

پيامبر صلى الله عليه و آله:
اِذا بَلَغَ الرَّجُلُ اَربَعينَ سَنَةً وَ لَم يَغلِب خَيرُهُ شَرَّهُ قَبَّلَ الشَّيطانُ بَينَ عَينَيهِ وَ قالَ: هذا وَجهٌ لا يُفلِحُ؛

هرگاه انسان چهل ساله شود و خوبيش بيشتر از بديش نشود، شيطان بر پيشانى او بوسه مى‏ زند و مى‏ گويد: اين چهره ‏اى است كه روى رستگارى را نمى‏ بيند.

مشكاة الأنوار ص 169

پيامبر صلى الله عليه و آله:
 لَا ضَرَرَ وَ لَا إِضْرَارَ فِي الْإِسْلَام‏ فَالْإِسْلَامُ يَزِيدُ الْمُسْلِمَ خَيْراً وَ لَا يَزِيدُهُ شَرّاً.

در اسلام هيچ ضررى نيست و ضرر زدن به ديگران نيز ممنوع است، پس اسلام به مسلمان خير مى‏رساند و شر نمى ‏رساند.

من لا یحضره الفقیه ج 4، ص 334، ح 5718

پيامبر صلى الله عليه و آله:
تَكَلَّفُوا فِعلَ الخَيرِ وَ جاهِدوا نُفوسَكُم عَلَيهِ، فَاِنَّ الشَّرَّ مَطبوعٌ عَلَيهِ الاِنسانُ؛

در كار خير، خود را به زحمت اندازيد و در اين راه با هوا و هوس خود مبارزه كنيد، زيرا طبيعت انسان به بدى تمايل دارد.

تنبيه الخواطر معروف به مجموعه ورام ج 2، ص 120

 پيامبر صلى الله عليه و آله:
اَلعِلمُ رَأسُ الخَيرِ كُلِّهِ، وَ الجَهلُ رَأسُ الشَّرِّ كُلِّهِ؛

دانايى سرآمد همه خوبى‏ها و نادانى سرآمد همه بدى ‏هاست.

بحارالأنوار(ط-بیروت) ج 74 ، ص 175، ح 9
 

ابن شهر آشوب :كانَ النَّبىّ صلی الله علیه و آله قَبْلَ الْمَبْعَثِ مَوْصُوفاً بِعِشْرِينَ خَصْلَةً مِنْ خِصَالِ الْأَنْبِيَاءِ لَوِ انْفَرَدَ وَاحِدٌ بِأَحَدِهَا لَدَلَّ عَلَى جَلَالِهِ فَكَيْفَ مَنِ اجْتَمَعَتْ فِيهِ كَانَ نَبِيّا أَمِيناً صَادِقاً حَاذِقاً أَصِيلًا نَبِيلًا مَكِيناً فَصِيحاً عَاقِلًا فَاضِلًا عَابِداً زَاهِداً سَخِيّاً كَمِيّاً قَانِعاً مُتَوَاضِعاً حَلِيماً رَحِيماً غَيُوراً صَبُوراً مُوَافِقاً مُرَافِقاً لَمْ يُخَالِطْ مُنَجِّماً وَ لَا كَاهِناً وَ لَا عَيَّافا

رسول اكرم صلی الله علیه و آله پيش از مبعوث شدن، بيست خصلت از خصلت‏هاى پيامبران را دارا بودند، كه اگر كسى يكى از آنها را داشته باشد، دليل عظمت اوست؛ چه رسد به كسى كه همه آنها را دارا باشد، آن حضرت پيامبرى امين، راستگو، ماهر، اصيل، شريف، استوار، سخنور، عاقل، با فضيلت، عابد، زاهد، سخاوتمند، دلير و با شهامت، قانع، متواضع، بردبار، مهربان، غيرتمند، صبور، سازگار، و نرم‏خو بودند و با هيچ منجّم (قائل به تأثير ستارگان)، غيب‏گو و پيش‏گويى هم‏نشين نبودند.

مناقب (ابن شهر آشوب) ج 1، ص 123

امام على علیه السلام :
 أَكْلُ السَّفَرْجَلِ قُوَّةٌ لِلْقَلْبِ الضَّعِيفِ وَ هُوَ يُطَيِّبُ الْمَعِدَةَ وَ يُذَكِّي الْفُؤَادَ وَ يُشَجِّعُ الْجَبَانَ وَ يُحَسِّنُ الْوَلَد

خوردن به، قلب ضعيف را قوى، معده را پاك، ترسو را شجاع و فرزند را زيبا مى‏كند.

تحف العقول ص ‏101
 

امام على عليه  السلام :
مَا السَّيْفُ الصّارِمُ فى كَفِّ الشُّجاعِ بِاَعَزَّ لَهُ مِنَ الصِّدْقِ؛

شمشير بُرّنده در دست شجاع براى او دشمن شكن تر از راستگويى نيست.

شرح نهج البلاغه(ابن ابى الحديد) ج 20 ، ص 296 ، ح387
 

رسول اكرم صلى الله عليه و آله :
اَلصَّرعَةُ كُلُّ الصَّرعَةِ الَّذى يَغضبُ فَيَشتَدُّ غَضَبُهُ وَ يَحمَرُّ وَجهُهُ وَ يَقشَعِرُّ شَعرُهُ فَيَصرَعُ غَضَبَهُ؛

كمال دليرى آن است كه كسى خشمگين شود و خشمش شدّت گيرد و چهره اش سرخ شود و موهايش بلرزد، امّا بر خشم خود چيره گردد.

نهج الفصاحه ص 549 ، ح 1872

امام على عليه السلام :
اَلْعَدلُ اَفْضَلُ مِنَ الشَّجاعَةِ لاَنَّ النّاسَ لَوِ اسْتَعْمَلُوا الْعَدْلَ عُموما فى جَميعِهِمْ لاَسْتَغْنَوْا عَنِ الشَّجاعَةِ؛
عدالت بهتر از شجاعت است زيرا اگر مردم همگى عدالت را درباره همه بكار گيرند از شجاعت بى نياز مى شوند.

شرح نهج البلاغه(ابن ابی الحدید) ج 20، ص 333 ، ح816